Het is aannemelijk dat de betrouwbaarheid en validiteit van portfolio’s sterk afhankelijk zijn van de manier waarop opleidingen ze samenstellen en beoordelen. Opleidingen kunnen de betrouwbaarheid en validiteit versterken. Bijvoorbeeld door te werken met portfolio’s die een mix aan opdrachten en taken bevatten en door meerdere getrainde professionals de portfolio’s op eenduidige criteria te laten beoordelen. Dit blijkt uit onderzoek in het hoger onderwijs. In het mbo is weinig onderzoek naar portfoliomethodiek gedaan.
Begeleide onderwijstijd kan ervoor zorgen dat mbo-studenten betere leeropbrengsten behalen. Over de relatie tussen het aantal uren begeleide onderwijstijd en de leeropbrengsten is nauwelijks iets bekend. In het basis- en voortgezet onderwijs is daar wel onderzoek naar gedaan. Resultaat: meer instructietijd levert betere leerprestaties op. Voor de niet-beroepsgerichte vakken in het mbo kan dat mogelijk ook opgaan, maar is niet onderzocht.
Het herverdelen van zitplaatsen in de klas heeft invloed op de relaties tussen leerlingen. Zo gaan leerlingen die dichterbij elkaar geplaatst worden elkaar steeds aardiger vinden. En dat heeft een positief effect op het sociale klimaat. Om relaties binnen een klas te verbeteren, kan de leerkracht dus leerlingen een andere plaats in de klas geven. Over effecten van het herverdelen van complete groepen in het primair onderwijs is weinig bekend, hier is meer onderzoek naar nodig.
Oudertevredenheid hangt positief samen met leerprestaties van leerlingen in het basis- en voortgezet onderwijs. De relatie tussen leraartevredenheid en leerprestaties blijkt minder eenduidig. In beide gevallen geldt dat het onderzoek niets zegt over eventuele oorzaak-gevolgrelaties.
De taalontwikkeling in de vroege kindertijd heeft invloed op de taalvaardigheid op de basisschoolleeftijd. Daarom is signalering van taalproblemen op jonge leeftijd belangrijk. Ouders kunnen dan bijvoorbeeld geholpen worden een taalrijke thuisomgeving te creëren. Op tijd spraak- en taalproblemen aanpakken verbetert de communicatievaardigheden van kinderen. Taalinterventies op jonge leeftijd kunnen daadwerkelijk voor betere taalvaardigheid, zoals lezen, zorgen. Effecten op de schrijfvaardigheid zijn niet bekend.
Mbo-studenten met autismespectrumstoornissen (ASS) hebben vanaf het eerste contact met de opleiding intensieve ondersteuning en begeleiding nodig. Opleidingen kunnen het studieverloop van deze studenten bevorderen door het creëren van een inclusiever cultuur en leerklimaat. Daarvoor is onder meer professionalisering van docenten en praktijkbegeleiders belangrijk. Bedrijven die stageplaatsen aanbieden moeten er rekening mee houden dat deze studenten mogelijk trager informatie verwerken en taken uitvoeren.
Geactualiseerd: oktober 2024
Steunlessen zijn een vorm van re-teaching: het herhalen van essentiële elementen uit het klassikale aanbod aan leerlingen die dit nodig hebben. Verondersteld wordt dat re-teaching werkt als aan drie voorwaarden wordt voldaan. 1) gebruik van andere instructiemethoden dan tijdens de initiële les. 2) het maakt onderdeel uit van het reguliere onderwijsaanbod en 3) Dat leerlingen de mogelijkheid krijgen om te laten zien dat ze na re-teaching dezelfde stof beheersen als hun klasgenoten.
Over harde effecten van schooltijden op de cognitieve en niet-cognitieve resultaten van leerlingen is weinig te zeggen. Wel zijn ervaringen van schoolleiders en leerkrachten bekend. Zo menen zij dat rust en regelmaat een groot voordeel zijn van niet-traditionele schooltijdenmodellen. Vooral het vijf-gelijke-dagenmodel kan volgens hen leiden tot effectievere onderwijstijd en daarmee tot betere leerresultaten van leerlingen. Langere schooldagen voor jonge leerlingen zijn niet per se belastender dan traditionele schooltijden.
Voor het begeleiden van de doorstroom van studenten in het beroepsonderwijs zijn een professionele dialoog in het docententeam en een goede dialoog tussen docent en student van belang. Kenmerkend voor de professionele dialoog zijn aandacht voor vaste richtlijnen en niveaus van beoordeling, versterking van pedagogisch leiderschap en vergroting van pedagogische kennis. Procesmatige feedback van docenten lijkt ervoor te zorgen dat studenten een beroepsidentiteit verkrijgen en dat hun beroepsontwikkeling wordt bevorderd, hetgeen de doorstroom ten goede komt.
De motivatie van mbo-studenten tijdens praktijkopdrachten kan door vier interventies worden bevorderd. Docenten bieden de student ondersteuning door scaffolding en reflectie, gecombineerd met feedback. Studenten werken samen aan praktisch relevante doelen. Het realiseren van praktijkgerichte experimenteerruimte tijdens het leren. En aandacht schenken aan succes en leerresultaten van studenten.