Oudertevredenheid wordt op verschillende manieren gedefinieerd en op tal van manieren gemeten. Het kan gaan om de wijze waarop de school met hen communiceert, de mate van ouderbetrokkenheid en de veiligheid op school. Of ouders kijken naar bijvoorbeeld de kwaliteit van het onderwijs, de inhoud van het curriculum en het budgetbeheer van de school. De tevredenheid van leraren wordt gemeten op basis van uiteenlopende aspecten die persoonsgebonden zijn of te maken hebben met de schoolorganisatie.
Samenhang tussen tevredenheid van ouders en leerlingresultaten
De mate van tevredenheid blijkt samen te hangen met ouderkenmerken, waarbij inkomen en opleiding het belangrijkste kenmerk is. Hoe hoger het opleidingsniveau en inkomen van ouders, hoe lager de tevredenheid. Verder bestaat er een samenhang tussen een hogere mate van oudertevredenheid en betere prestaties van leerlingen. Dat betekent dat, gemiddeld genomen, leerlingen betere prestaties behalen op scholen waar ouders een hogere mate van tevredenheid rapporteren. Daarmee kan oudertevredenheid opgevat worden als signaal van de kwaliteit van een school.
Dat wil nog niet zeggen dat een hogere mate van tevredenheid daarmee een directe of indirecte oorzaak zou zijn van betere leerprestaties van leerlingen. Hoewel studies er vanuit gaan dat tevredenheid van ouders de leerprestaties van hun kinderen op school beïnvloedt, lijkt het logischer dat de richting van de relatie andersom is. Dus, als leerlingen beter presteren, gaat de tevredenheid van ouders omhoog. En nog logischer lijkt het dat andere, achterliggende, factoren zowel oudertevredenheid als prestaties beïnvloeden, bijvoorbeeld ouderbetrokkenheid.
Samenhang tussen tevredenheid van leraren en leerlingresultaten onduidelijk
De relatie tussen tevredenheid van leraren en resultaten van leerlingen is minder eenduidig. Er zijn studies die een relatie aantonen tussen een hoge mate van werktevredenheid bij leraren en hogere leerlingresultaten en minder uitval. Ander onderzoek laat gemengde resultaten zien. Voor de leesontwikkeling van basisschoolleerlingen bijvoorbeeld is er een positieve relatie met de tevredenheid van leerkrachten, terwijl die relatie voor rekenontwikkeling in dezelfde studie ontbreekt. Er kan dus niet zomaar geconcludeerd worden dat tevredenheid van leraren een goede voorspeller is voor de leerresultaten van leerlingen.
Geen inzicht in oorzaak-gevolg
In relatie tot leerlingprestaties geldt voor de tevredenheid van ouders hetzelfde als voor de tevredenheid van leraren. Er is onderzoek gedaan naar samenhang, maar er is geen inzicht in een oorzaak-gevolgrelatie of mogelijk verband met achterliggende factoren.
Dit antwoord is tot stand gekomen met dank aan Lisa Boonk en Peter de Vries (antwoordspecialisten) en Sjerp van der Ploeg (kennismakelaar Kennisrotonde.
