Gescheiden onderwijs voor jongens en meisjes heeft geen duidelijke invloed op genderstereotyperingen bij leerlingen ten opzichte van gemengd onderwijs. Voorstanders die denken dat gescheiden onderwijs genderstereotypen kan doorbreken én tegenstanders die juist vrezen dat het stereotypen versterkt, krijgen allebei geen steun uit onderzoek. Wel zijn er subtiele leeftijdsgebonden verschillen in leerprestaties tussen beide onderwijsvormen.
Met simulaties bootsen opleidingen situaties uit de beroepspraktijk na. Ze beogen daarmee een veilige en gecontroleerde omgeving te bieden waarin studenten hun theoretische kennis in de praktijk kunnen brengen, klinische vaardigheden kunnen oefenen en fouten kunnen maken. Er is veel bewijs voor de effectiviteit van simulaties op het vergroten van kennis, vaardigheden en zelfvertrouwen in verpleegkunde-opleidingen. Dit geldt vooral bij simulaties op basis van scenario’s en in combinatie met briefing- en debriefing-activiteiten.
Er zijn aanwijzingen dat peuter-kleutergroepen bijdragen aan een soepele overgang naar school. Peuters profiteren van een hogere educatieve kwaliteit en kunnen zich optrekken aan de kleuters. Het succes wordt mede bepaald door het aantal kinderen per beroepskracht en de mate van differentiatie in de klas. Voor een succesvolle integratie van opvang en onderwijs werken de professionals samen als team en stemmen ze een doorlopende pedagogische en didactische lijn af.
Extra spellinginstructie, aandacht voor woordstructuur, blijven oefenen met encoderen en werken aan spellingbewustzijn hebben een positief effect, blijkt uit de internationale wetenschappelijke literatuur. Naar de effectiviteit van specifieke spellingaanpakken op ondersteuningsniveau 3 is nog weinig Nederlands onderzoek beschikbaar.
Leerlingen doen actiever mee aan de les wanneer de leraar hen willekeurig beurten geeft (cold calling). Bovendien worden de beurten op die manier gelijkmatiger over de klas verdeeld. Beide factoren dragen bij aan leerwinst. Eventuele stress bij leerlingen doordat ze onverwacht een beurt kunnen krijgen kan ook voordelen hebben, mits leraren voldoen aan de randvoorwaarden voor cold calling. Er zijn geen wetenschappelijke studies gevonden die diréct toetsen of willekeurig beurten geven in de klas tot meer leerwinst leidt dan vrijwillig vingers opsteken.
Mbo-docenten kunnen met enkele instrumenten een betrouwbaar zicht krijgen op de executieve vaardigheden van mbo-studenten: de ESQ-R (voor alle elf executieve vaardigheden van Dawson en Guare, zie hieronder) en de AEFI (voor aandacht, zelfbeheersing en zelfcontrole, planning en initiatief). Deze instrumenten zijn niet specifiek getest in het mbo, maar wel onder vergelijkbare leeftijdsgroepen.
Kennisdeling (inzichten uitwisselen) en kennisbenutting (nieuwe inzichten toepassen) zijn belangrijke onderdelen van professionalisering. Er zijn aanwijzingen dat een aantal kenmerken bijdraagt aan het delen en benutten van kennis in bovenschoolse professionele netwerken. Zo lijkt het belangrijk dat er een vaste groep is met een veilige, collegiale en open sfeer. Ook lijkt het waardevol als deelnemers het netwerk als relevant ervaren voor hun eigen werkpraktijk en voldoende tijd hebben. Verder zijn er signalen dat het helpt als het netwerk goed georganiseerd is en schoolleiders het ondersteunen.
Concentratie is essentieel voor leren en presteren op school. Maar omdat de concentratiemodus energie kost, kunnen leerlingen deze maar beperkte tijd vasthouden. Met vijf strategieën kun je als docent de concentratie van leerlingen bevorderen: (1) Zorg voor goede ventilatie en een aangename temperatuur in het lokaal. (2) Bied leerlingen kansen op succeservaringen. (3) Wees alert op mogelijke afleidingen. (4) Zorg voor lesactiviteiten die leerlingen activeren. (5) Investeer in een positieve sfeer in de klas en een goede relatie met leerlingen.
Er zijn verschillende sociale vaardigheidstrainingen voor individuele leerlingen die ook een positief effect hebben op de hele klas. Als kinderen bijvoorbeeld leren om beter samen te werken en positieve relaties aan te gaan met klasgenoten, kan dat zorgen voor minder sociale onrust.
Verschillende groepsindelingen hebben voor- en nadelen voor het sociaal-emotioneel welbevinden van leerlingen op de basisschool. Homogene groepen, met leerlingen van hetzelfde niveau, kunnen het zelfvertrouwen van zwakkere leerlingen aantasten. Maar ze kunnen ook zorgen voor sterke vriendschappen. Heterogene groepen, met leerlingen van dezelfde leeftijd, stimuleren sociale cohesie en diversiteit, maar sluiten soms minder goed aan op individuele leerbehoeften. En als de verschillen té groot zijn kan dat negatief uitpakken voor de onderlinge relaties. Met wisselende groepen kunnen leerkrachten het beste van beide werelden combineren.