Over de effecten van de studielast of werkdruk door school op het welbevinden van vo-leerlingen en hun schoolprestaties is weinig bekend uit onderzoek. Hoewel veel studies laten zien dat veel druk door school samengaat met een slechtere mentale gezondheid van jongeren, weten we niet of het om een oorzaak-gevolgrelatie gaat. Het effect van studielast op schoolprestaties is niet onderzocht.
Het is niet eenvoudig om effectief vakoverstijgend onderwijs te ontwerpen. Mogelijk kan design thinking hierbij uitkomst bieden. Onderzoek heeft hiervoor nog geen empirisch bewijs aangedragen. Bij design thinking verkennen de deelnemers gezamenlijk (ontwerp)vraagstukken. Vervolgens ontwerpen en testen ze oplossingen en stellen deze zo nodig bij. Deelnemers die werken met design thinking zeggen dat de methode hen helpt om vakoverstijgend onderwijsmateriaal te maken.
Uitlegvideo’s maken kan in meerdere opzichten leerzaam zijn voor leerlingen. Het kan hun leerresultaten en ict-vaardigheden verbeteren. Mogelijk zijn er nog andere voordelen, zoals de betrokkenheid en het eigenaarschap bij leerlingen vergroten. En het geeft hun de kans creatief te zijn en hun kennis op een andere manier te demonstreren. Leerlingen kunnen beter leren samenwerken, omdat ze de video’s vaak in groepjes produceren. Tot slot kunnen ze er meer zelfvertrouwen door krijgen. Aan de andere kant kunnen leerlingen zorgen hebben over de kwaliteit van de video, of over hun online reputatie bij publicatie ervan. Of uitlegvideo’s kíjken ook positieve effecten op leerlingen heeft is nauwelijks onderzocht.
Rijke teksten kunnen de leesvaardigheid van kinderen met leesproblemen vergroten. Het werkt goed als kinderen uitdagende teksten lezen van net boven hun niveau. Daar hebben ze wel de juiste begeleiding bij nodig. Ook zelfstandig vrijetijdslezen is voor zwakke lezers waardevol. Het helpt dan om samen een boek uit te zoeken dat aansluit bij de interesses van het kind. En het helpt om het kind te ondersteunen om ‘in’ het boek te komen, bijvoorbeeld door een stukje samen te lezen. Een rijke leescontext vergroot mogelijk ook het leesplezier van kinderen.
Leerlingen presteren beter in goed geventileerde klaslokalen. Bij CO2-gestuurde ventilatie blijft de luchtkwaliteit automatisch op peil. Dit werkt beter dan natuurlijke ventilatie door een raam open te zetten.
De hoeveelheid anderstalige leerlingen in de klas lijkt nauwelijks nadelige gevolgen te hebben voor de taalontwikkeling van leerlingen in het basisonderwijs. Het gebruik van thuistalen in de klas kan juist positieve effecten hebben op de spelling voor Nederlandstalige leerlingen. Thuistalen gebruiken vergroot bovendien het welbevinden en de betrokkenheid van alle leerlingen in de klas.
Oefenen met rekenautomatisering helpt leerlingen om hun rekenvaardigheden te verbeteren. Waarschijnlijk geldt dit ook voor het voortgezet speciaal onderwijs (vso) cluster 3. Hoewel er weinig specifiek onderzoek is naar rekenautomatisering bij vso-leerlingen, laten studies bij leerlingen met leerstoornissen en leerachterstanden zien dat gestructureerd oefenen positieve effecten heeft. Dat geldt vooral voor een combinatie van strategie-instructie en oefening.
Specifiek naar de preventie en aanpak van meidenvenijn is geen onderzoek gedaan. Leerkrachten kunnen meidenvenijn wel inzichtelijk maken met monitors voor sociale veiligheid op school. Om het te voorkomen en aan te pakken, kunnen zij programma’s inzetten met bewezen effectieve elementen tegen pesten in het algemeen.
Welke didactische aanpak mbo-studenten helpt om kantoortoepassingen als Word en Excel te leren gebruiken is niet specifiek onderzocht. Leertheorieën zoals de cognitive load theory en kleinschalige experimenten bieden enige handvatten: begin met eenvoudige software, werk met verhalen die aansluiten bij de leefwereld van studenten en verminder geleidelijk de ondersteuning.
Met intentioneel woordenschatonderwijs, een rijk taalaanbod en actieve verwerkingsopdrachten kunnen taal- en vakdocenten de woordenschat van taalzwakke vmbo-leerlingen vergroten. Ook woordleerstrategieën kunnen helpen. Deze aanpakken kunnen (indirect) ook het leesbegrip versterken. Dit blijkt uit internationale studies naar taalzwakke jongeren. Specifiek naar woordenschatontwikkeling in het vmbo is weinig onderzoek gedaan.