In hoeverre zijn niveauverschillen tussen leerlingen bij technisch lezen stabiel?

Niveauverschillen tussen leerlingen bij technisch lezen zijn tijdens de basisschoolperiode erg stabiel. Sterke lezers in groep 3 zijn meestal ook sterke lezers in groep 8. Zwakke lezers worden doorgaans geen sterke lezers. Leerlingen die eerst laag scoren, groeien wel sneller dan kinderen die meteen al hoog presteren. Maar ze halen het verschil meestal niet meer in.

Gepubliceerd:

© Volodymyr TVERDOKHLIB/ Shutterstock Lezen

Wanneer je een groep kinderen in groep 3 op een rij zou zetten van zwak naar sterke lezers, zou de volgorde eind groep 8 min of meer gelijk zijn. Dat weten we op basis van woordleestoetsen waarbij leerlingen een lijst met woorden of pseudowoorden hardop voorlezen en toetsen waarbij leerlingen een passage hardop voorlezen.

Leerlingen blijven in dezelfde vaardigheidsgroep tijdens basisschool

Ook als je leerlingen indeelt in vaardigheidsniveaus en deze groepjes tijdens de schoolloopbaan blijft volgen, blijken de verschillen stabiel. Sterke lezers blijven tijdens de basisschool meestal in de groep sterke lezers. Hetzelfde geldt voor zwakke lezers. Kinderen met leesproblemen zoals dyslexie of een taalstoornis houden deze problemen consistent.

Als je kinderen indeelt in vijf verschillende vaardigheidsniveaus, kunnen er door de jaren heen wel kleine wisselingen plaatsvinden. Leerlingen kunnen dan een of twee niveaus zakken of groeien. 

Leerlingen die eerst laag scoren, groeien sneller

De eerste verschillen tussen leerlingen bij technisch lezen ontstaan al vrij vroeg na de eerste leesinstructie in groep 3. Leerlingen die dan laag presteren, groeien in de jaren daarna sneller dan leerlingen die meteen hoog scoren. Het leesonderwijs trekt hen als het ware omhoog. Toch is dit niet genoeg om de verschillen te compenseren. 
Kinderen die direct al hoog presteren, lopen op een gegeven moment tegen een vaardigheidsplafond aan op de leestoets. Hierdoor kunnen zij op deze test geen verdere groei laten zien.

Meer weten?

Leidraad: Betekenisvol en functioneel taalonderwijs in groep 3-8. Onderwijskennis.nl (NKO).

Dit antwoord is tot stand gekomen met dank aan Merel Wolf (kennismakelaar Kennisrotonde).


Ga je het antwoord gebruiken in het onderwijs?
Wat vind je van de leesbaarheid van het antwoord?

Privacyverklaring

Wij gaan zorgvuldig om met persoonsgegevens. Lees hierover meer in onze privacyverklaring.

Gerelateerde vragen

    Succesvolle interventies voor zwakke lezers richten zich op training van klankbewustzijn, training in lettergrepen, training van leessnelheid, woorden en teksten lezen, en oefenen, veel oefenen. Het is belangrijk dat een vertraagde leesontwikkeling snel wordt gesignaleerd en dat er in het leesonderwijs aandacht is voor differentiatie.

    Lees meer

    Aandacht besteden aan zowel begrijpend als technisch lezen, verhalen vertellen en hardop lezen. Daarmee verrijken leerkrachten het leren van kleuters. Verder is het belangrijk motivatie, interesse, autonomie en positieve zelfevaluaties te bevorderen. Een goede aanpak voor het leesonderwijs bij kleuters lijkt deelname aan taalsituaties en spel te zijn. Kinderen gaan samen lezen en schrijven, waardoor ze zich competent voelen en het belang van lezen en schrijven ervaren.

    Lees meer