Draagt het zichtbaar ophangen van de spellingregels in de klas bij aan het correct toepassen van spellingregels?

Woorden opschrijven uit het geheugen en peer- en zelfevaluatie bevorderen de spellingvaardigheid van leerlingen. Een visuele weergave van spellingregels zou leerlingen daarbij kunnen helpen. Op veel scholen hangen dan ook spellingregels in de klas om leerlingen te ondersteunen bij het automatiseren en toepassen van de spellingregels bij spellingopdrachten. Er is echter geen onderzoek bekend naar het effect daarvan.

Gepubliceerd:

spellingregels

Zelf woorden ophalen uit het geheugen is effectief

Leerlingen zelf de juiste spellingwijze uit het geheugen laten ophalen is effectief. Als de leerkracht leerlingen veelvuldig hele woorden uit het hoofd laat schrijven, gevolgd door onmiddellijke feedback of zelfcorrectie, leren leerlingen de spellingregels beter beheersen. Dit is in lijn met de leerstrategie retrieval practice; het actief ophalen van informatie uit het langetermijngeheugen. Bij het ophalen van de juiste spellingwijze kan een zichtbare weergave van spellingregels als middel worden ingezet. Met behulp van spellingregels die in beeld zijn, geeft de leerkracht leerlingen een geheugensteuntje voor het gebruiken van de juiste spellingregels. Het effect hiervan is echter niet onderzocht.

Peer- en zelfevaluatie hebben positief effect op spelling

Werken aan spellingbewustzijn heeft een positief effectief op de spellingprestaties van leerlingen. Leerlingen leren dan te reflecteren op het eigen spellingproces en -vaardigheid. Dit kan de leerkracht bevorderen door bijvoorbeeld een zelfcorrectietraining, waarna leerlingen zelfstandig hun werk nakijken. Spellingopdrachten laten nakijken vergroot de spellingvaardigheid van de leerlingen, meer dan wanneer alleen de leerkracht het werk nakijkt. Met behulp van een nakijkblad en de leerling vervolgens op het eigen spellingproces te laten reflecteren, kan de leerkracht bespreken of de kennis van de leerling en de geschreven spelling overeenkomen.

Spellingregels gericht inzetten en tijdelijk ophangen

Om een positieve bijdrage te kunnen leveren aan de spellingprestaties, dienen de spellingregels aan de muur in lijn te zijn met de spellinginstructie. De leerkracht besteedt bij voorkeur specifiek aandacht aan de spellingregels in de les en hangt ze alléén bij de relevante lessen aan de muur.

Dit antwoord is tot stand gekomen met dank aan Annemie van Roij (antwoordspecialist) en Martine Gijsel (kennismakelaar Kennisrotonde).


Ga je het antwoord gebruiken in het onderwijs?
Wat vind je van de leesbaarheid van het antwoord?

Privacyverklaring

Wij gaan zorgvuldig om met persoonsgegevens. Lees hierover meer in onze privacyverklaring.

Gerelateerde vragen

    Visuele educatieve hulpmiddelen en geheugensteuntjes, zoals spellingregels, kunnen alleen effectief zijn als de informatie in lijn is met de instructie door de leerkracht. En er moet tijdens de les specifiek aandacht aan worden besteed. Als de spellingregels ook tijdens de rekenles zichtbaar zijn, dan vormen ze een potentiële bron voor afleiding. In klassen met veel decoraties en versieringen zijn leerlingen vaker afgeleid en behalen ze lagere toetsresultaten dan leerlingen in klassen met minder visuele hulpmiddelen.

    Lees meer

    In groep 4 leren kinderen woorden schrijven die niet klankzuiver zijn: je schrijft ze niet zoals je ze hoort. Om de juiste schrijfwijze te automatiseren is het effectief om te werken aan het spellingbewustzijn van leerlingen. Ook onmiddellijke en informatieve feedback geven helpt om de juiste spellingwijze in te slijpen. Daarnaast blijkt uit onderzoek bij oudere leerlingen dat visuele preview, waarbij een dicteewoord eerst kort visueel wordt getoond, ook effectief is.

    Lees meer