Wat is het effect van beoordeling met woorden in plaats van met cijfers op studentenwelzijn in het hoger onderwijs?

Studentenwelzijn wordt gekenmerkt door veerkracht, tevredenheid met jezelf, relaties en studie-ervaringen. Ook gaat het om de afwezigheid van psychische klachten als stress, angst en depressie.

Vaak meer feedback bij beoordelingen in woorden

In Nederland is het gebruikelijk studenten te beoordelen op een cijferschaal, meestal tussen de 1 en de 10. In het buitenland krijgen studenten soms grades in de vorm van letters, A t/m F. Beide vormen vallen onder traditionele manieren van beoordelen. Onderwijsinstellingen kunnen er ook voor kiezen om studenten te beoordelen op een woordschaal. Die is grofmaziger en bevat minder categorieën dan een cijfer- of letterschaal. Studenten krijgen per vak bijvoorbeeld de beoordeling ‘voldaan’ of ‘niet voldaan’, of ‘goed’, ‘voldoende’ of ‘onvoldoende’. Vaak gaat de vervanging van cijfers naar woorden gepaard met meer feedback op het werk van studenten tijdens het beoordelingsproces.

Woordbeoordeling kan het welzijn van studenten verbeteren

Studenten ervaren door een beoordeling met woorden in plaats van cijfers minder angst en depressie, en meer positieve emoties en energie. Verder zijn ze tevredener over hun studie en hun persoonlijke leven. Ook lijken studenten dan meer plezier uit hun studie te halen. Daarnaast zijn er aanwijzingen dat studenten bij woordbeoordelingen minder stress ervaren. Vooral eerstejaarsstudenten geven aan dat de afwezigheid van cijfers hen helpt om te wennen aan het hoger onderwijs. Ze zijn dan niet vanaf het begin gefocust op het halen van hoge cijfers.

Toch kan onduidelijkheid rondom woordbeoordeling voor een deel van de studenten juist een bron van stress zijn. Sommige studenten maken zich bijvoorbeeld zorgen over de waarde van hun diploma en hun kansen op de arbeidsmarkt als zij geen cijfers krijgen.

Minder categorieën draagt bij aan hoger welzijn

Het lijkt erop dat het aantal categorieën op een woordbeoordelingsschaal van invloed is op het gevoel van welzijn. Studenten die beoordeeld worden op een schaal met twee categorieën, rapporteren doorgaans een beter welzijn dan studenten die een beoordeling krijgen met meer categorieën. Zij geven aan minder stress en minder emotionele uitputting te ervaren, en een betere mentale kwaliteit van leven. Ze maken ook minder kans op een burn-out. Verder hebben deze studenten het gevoel dat zij naast hun studie meer tijd hebben om aan hun welzijn te werken of om met familie door te brengen – zelfs bij gelijke studieresultaten.

Dit antwoord is tot stand gekomen met dank aan Merel de Wit (kennismakelaar Kennisrotonde).