Antwoorden op onderwijsvragen

De Kennisrotonde beantwoordt onderwijsvragen op basis van kennis uit onderzoek. De antwoorden helpen jou om wetenschappelijk onderbouwde keuzes te maken in de praktijk. Heb je niet gevonden waar je naar op zoek bent? Stel dan zelf jouw onderwijsvraag!

436 resultaten

    Het is onduidelijk welke effecten kortdurende praktijkgerichte projecten en activiteiten hebben op de interesse en keuze van basisschoolleerlingen voor techniek. Direct na afloop van zo’n activiteit zijn leerlingen meestal meer geïnteresseerd, maar dat lijkt na verloop van tijd af te nemen. Bij Nederlandse middelbare schoolleerlingen kon ook direct na afloop geen effect op techniek-interesse worden vastgesteld. Er zijn aanwijzingen dat bij langer lopende schoolinterventies, en die waar leerlingen zich vrijwillig voor aanmelden, er wel op de langere termijn een verschil in is in interesse én studiekeuze.

    Lees meer

    Het is niet bekend of het meewegen van leerkrachtobservaties van executief functioneren leidt tot een beter onderbouwd schooladvies wanneer deze observaties afwijken van toetsresultaten. Wel laat onderzoek zien dat het schooladvies in de praktijk voornamelijk wordt gebaseerd op schoolprestaties. Observaties van executief functioneren geven wel een beeld van hoe leerlingen presteren op school. Maar het is onzeker of de executieve vaardigheden die prestaties daadwerkelijk beïnvloeden. Hierdoor blijft het onduidelijk hoe bruikbaar deze informatie is voor het schooladvies.

    Lees meer

    Kortstondig contact met een rolmodel vergroot op de korte termijn de interesse van leerlingen in techniek, maar over langetermijneffecten is weinig bekend. Rolmodellen lijken ook invloed te hebben op de studiekeuze van leerlingen, met name wanneer leerlingen vlak voor een studiekeuze staan. Onduidelijk is of deze positieve effecten veroorzaakt worden doordat leerlingen zich identificeren met het rolmodel of dat de wijze waarop het rolmodel zich presenteert de doorslag geeft.

    Lees meer

    Begrijpend lezen is een complexe vaardigheid. Verschillende toetsen meten verschillende aspecten ervan. Open opdrachten, observaties en hardop denken bieden het beste inzicht in het leesproces van leerlingen. Meerkeuzevragen zijn minder geschikt voor formatief toetsen, omdat ze vooral een beeld geven van wat leerlingen weten van een tekst na het lezen, en minder van het leesproces. Voor het leesonderwijs is het belangrijk dat een toets een beter beeld van (deel)vaardigheden van leerlingen geeft, en leerkrachten ondersteunt om leerlingen instructie op maat te geven.

    Lees meer

    Onderwijsprofessionals kunnen sociale interacties tijdens vrije situaties verbeteren door het schoolplein gestructureerd in te richten, klasgenoten actief te betrekken bij de interacties en leerlingen doelgericht te begeleiden. Dit maakt vrije situaties overzichtelijker en veiliger, en zorgt dat sociale signalen duidelijker en voorspelbaarder zijn. Leerlingen kunnen daardoor makkelijker contact maken.

    Lees meer

    Er bestaat geen genormeerde test die het leesniveau van kinderen die stotteren objectief vast kan stellen. Leerkrachten kunnen breder gerichte methoden met enkele aanpassingen inzetten om zicht te krijgen op hun leesniveau. Ze kunnen bijvoorbeeld mondelinge leestesten afnemen met weinig of geen nadruk op snelheid en deze combineren met stille leestesten. Daarnaast kunnen korte individuele leesgesprekken inzicht geven in leesstrategieën, tempo en tekstbegrip. Door deze informatie zorgvuldig te interpreteren en waar nodig af te stemmen met een logopedist, kunnen leerkrachten het leesniveau beter onderbouwd inschatten.

    Lees meer

    Vlot en leesbaar kunnen schrijven met de hand is een belangrijke vaardigheid. Leerlingen oefenen deze vaardigheid in de bovenbouw van het po nauwelijks meer, terwijl dat dan juist heel effectief is. Er zijn verschillende schrijfoefeningen die helpen om vlotter en leesbaarder te leren schrijven. Het is effectief om schrijfoefeningen geregeld te herhalen, doelen te stellen en feedback te geven. Wanneer het schrijftempo van een leerling toch achterblijft, dan helpt het om schrijfoefeningen aan te passen aan de behoeftes van deze individuele leerling.

    Lees meer

    Welke groepssamenstelling het beste werkt voor een veilig en stimulerend leerklimaat, is niet bekend. Jonge basisschoolleerlingen lijken wel te profiteren van een combinatieklas met oudere leerlingen, blijkt uit onderzoek. Ze scoren beter op taal- en rekentoetsen dan leeftijdsgenoten die niet in een combinatieklas zitten. Naarmate de leeftijd van leerlingen toeneemt en zij meerdere combinatieklassen doorlopen, verdwijnt het voordeel van combinatieonderwijs. Er zijn aanwijzingen dat verschillen in leerresultaten tussen leerlingen (mede) worden beïnvloed door de ervaring van de leerkracht.

    Lees meer

    Leerkrachten in het primair onderwijs verzuimen vooral vanwege griep of verkoudheid en door mentale klachten. Een griepvaccinatie van leerkrachten kan het ziekteverzuim onder deze groep daarom terugdringen. Hoe je kunt zorgen voor minder verzuim door mentale klachten is minder duidelijk. Er is veel onderzoek gedaan naar preventieve maatregelen, maar die hebben meestal een klein of helemaal geen effect. Trainingen in probleemoplossend vermogen of stresshantering, mindfulness en meditatie lijken het meest zinvol.

    Lees meer

    Het lijkt effectiever om leerlingen in de beginfase van het letteronderwijs, meerdere letters per week aan te bieden. Kinderen die in een hoger tempo letters leren, presteren beter op letterkennis, woordlezen en spelling. Doordat zij het alfabet in een relatief korte periode doorlopen, ontstaat er meer ruimte voor herhaling – cruciaal om letters te onthouden.

    Lees meer