Aan het eind van de opleiding moeten mbo-studenten niveau 2 en 3 voor het vak Nederlands een monoloog houden. Ze moeten in staat zijn om te redeneren, een eigen mening te verkondigen en een kort verhaal te vertellen. Voorafgaand verzamelen ze informatie over een zelfgekozen onderwerp om een voorbereide presentatie te geven. Achteraf moeten ze vragen beantwoorden over deze presentatie. Het geven van een mondelinge presentatie is echter vaak stressvol; men kan er een verhoogde hartslag, knikkende knieën en negatieve gedachtes van krijgen. Studenten dienen dan ook getraind te worden om te leren hoe ze specifieke kennis, vaardigheden en attitude kunnen combineren om een goede presentatie te geven. Docenten kunnen de studenten helpen door handvatten te geven bij 1) de instructie, 2) de leeractiviteiten en 3) de beoordelingsstrategie.
1. Instructie
Belangrijk bij de instructie voor de presentatie is dat de docent expliciet aangeeft wat de leerdoelen zijn. Deze leerdoelen dienen specifiek geformuleerd en gericht te zijn op deelaspecten van de presentatie. Daarnaast is het belangrijk dat de docent zorgt dat de presentatieopdracht gerelateerd is aan een specifiek vakgebied (kennis), dat de complexiteit van de taak toeneemt gedurende de lessen en dat studenten de context als authentiek ervaren (bijvoorbeeld door te oefenen met publiek).
2. Leeractiviteiten
Bij de leeractiviteiten kan de docent zorgen voor modelling. Hierbij observeren leerlingen expertsprekers of peers. Daarnaast is het van belang dat de docent de studenten geregeld laat oefenen om hun competentie te vergroten en hun spreekangst te verkleinen.
3. Beoordelingsstrategie
Bij het beoordelen van de presentatie van studenten dient de docent ervoor te zorgen dat de feedback expliciet, contextueel, goed getimed en in gepaste mate gegeven wordt. Expliciete feedback is cruciaal voor reflectief leren en contextuele feedback is belangrijk om disfunctioneren te voorkomen. Daarnaast is het van belang om formatieve assessments met peers te organiseren. Dit kan ertoe leiden dat studenten zich (meer) verantwoordelijk gaan voelen voor het geven en ontvangen van feedback, waardoor de bereidwilligheid om te presenteren mogelijk ook vergroot wordt. Ten slotte is het belangrijk dat de docent zelfbeoordelingen faciliteert aan de hand van video-opnames en portfolio’s om self-efficacy te vergroten, de competentie te vergroten en de attitude ten aanzien van presenteren te ontwikkelen.
Dit antwoord is tot stand gekomen met dank aan Martine Gijsel en José Mulder (kennismakelaars Kennisrotonde)