Het doel van een kennistoets is beoordelen in hoeverre een student over de vereiste kennis beschikt. Soms kiezen docenten ervoor om vragen of toetsen ongewijzigd opnieuw in te zetten. Ze nemen bijvoorbeeld eerdere oefenvragen op in een toets of gebruiken vragen nog eens bij een herkansing, bij parallelle studentengroepen of in volgende studiejaren.
Voor- en nadelen van vragen ongewijzigd hergebruiken
Het ongewijzigd hergebruiken van vragen in een kennistoets kan voordelen hebben, maar vormt ook een mogelijke bedreiging voor de kwaliteit van de toets.
Mogelijke voordelen zijn dat de kwaliteit van de toetsvragen reeds is aangetoond, en dat het bijdraagt aan gelijkwaardige vergelijkingen tussen klassen en groepen. Studenten weten wat ze te wachten staat bij de toets wanneer de vragen tevoren bekend zijn. En hergebruik scheelt de docent ontwikkeltijd en –kosten.
Daar staan eventuele risico’s tegenover als oneerlijkheid en scheve vergelijkingen. Studenten die weet hebben van bepaalde vragen lijken in het voordeel. Daarmee is de validiteit van de toets in het geding; het toetst niet voor iedere student wat het moet toetsen. Verder werkt hergebruik ‘teaching to the test’ in de hand. Studenten leren alleen wat ze verwachten, in plaats van de gehele leerstof tot zich te nemen. Daardoor kan het leerrendement afnemen.
Hergebruik van vragen leidt niet automatisch tot kwaliteitsdaling
Er is slechts beperkt buitenlands onderzoek aanwezig naar ongewijzigd hergebruik van vragen in kennistoetsen in het hoger onderwijs. Daaruit komt naar voren dat hergebruik van een beperkt aantal vragen in een multiplechoicetoets de betrouwbaarheid en validiteit niet automatisch lijkt te beïnvloeden. Ook niet als de vragen (waarschijnlijk) bekend zijn bij de studenten.
Invloed andere factoren op toetskwaliteit onbekend
Het is niet bekend in welke mate andere factoren, zoals toets- en studentkenmerken, een rol spelen voor de kwaliteit van de toets bij hergebruik van vragen. De relevante onderzoeken kennen een vrij specifieke context, en het is denkbaar dat nu niet-onderzochte contextfactoren invloed hebben op de kwaliteit van de toets in geval van hergebruik van vragen.
Meer weten?
Lees het volledige rapport opgesteld als antwoord op deze vraag, inclusief geraadpleegde bronnen.
Dit antwoord is tot stand gekomen met dank aan Rena Punt (kennismakelaar Kennisrotonde).
